آیا منافع اقتصادی و سرمایهگذاریهای چین در منطقه خلیج فارس ، پکن را برای کمک به پایان دادن جنگ کنونی ترغیب میکند؟
علی کریمی پاشاکی ــ روزنامه نگار
قبل از انعقاد کلام لازم میدانم یادآوری کنم که تمام کشورها به یک موضوع و اصل تمرکز جدی دارند و آن حفاظت از تمامیت ارضی و تأمین منافع ملی کشور شان است ، بدون تعرضو تجاوز به کشورهای دیگر و با رعایت تنش زدایی و همزیستی مسالمتآمیز و پایبند به قوانین و مقررات بینالمللی و منشور ملل متحد.
جنگ تحمیلی آمریکا علیه ایران درست در نقطه مقابل نگرش منطقی فوق الاشاره ، قرار دارد ، آمریکای ترامپ می خواهد با تجاوز گری و روحیه امپریالیستی کشور ایران را همانند ونزوئلا و برخی ممالک دیگر به تمکین از خود وادار کند ولی با استفاده از تمام امکانات خود و رژیم اسرائیل و حمایت ضمنی برخی کشورهای منطقه خاورمیانه و خلیج فارس تاکنون نتوانسته است ، ایران را شکست دهد.
همین که ابرقدرتی چون آمریکا نتوانسته ایران را شکست دهد ، در واقع بازنده جنگ در نزد افکار عمومی آمریکا و دنیا محسوب میشود و از نگاه دیگر، همین که ایران در جنگ با امپریالیسم آمریکا با آن قدرت نظامی افسانهای مغلوب نشده است ، یعنی برنده این جنگ تحمیلی می باشد.
به نظر می رسد ، کشور چین بعنوان دومین اقتصاد بزرگ دنیا با نگاه محوری صلح جویانه به تأمین منافع ملی خود، اگر شرایط لازم باشد ، می تواند در بازگشت ثبات و آرامش به منطقه خلیج فارس با توجه به سوابق خوب خود نقش آفرینی نماید
نگاهی به نقش مثبت چین و نقش منفی و تشنج آفرین آمریکا در منطقه خلیج فارس
ــ منافع همگرایانه چین و آمریکا در منطقه خلیج فارس
به نظر می رسد چین و آمریکا در مخالفت با سلاح هستهای ایران و بازگشایی تنگه هرمز همسو هستند
اخیراً پس از اینکه اسکات بسنت ،وزیر خزانهداری آمریکا از چین خواست تا روند دیپلماسی برای بازگشایی تنگه هرمز را راهاندازی و تقویت کند، عباس عراقچی ،وزیر خارجه ایران برای گفتوگو با وانگ یی ،دیپلمات ارشد چین به پکن سفر کرد.
زمانبندی مهم بود. چینیها میخواهند به آمریکاییها نشان دهند که با ایران روابط بسیار استراتژیک و صمیمانهای بر پایه اعتماد متقابل دارند و میتوانند در صورت لزوم برای پایان دادن به جنگ کنونی از آن استفاده کنند.
ــ حمایت های مختلف ، نظامی اطلاعاتی و ماهوارهای چین از ایران
برخی رسانههای بینالمللی گزارش کردهاند که کشور چین پس از جنگ ژوئن ۲۰۲۵ سامانههای پدافند هوایی را در اختیار ایران قرار داده است. همچنین در آستانه حمله سال ۲۰۲۶ آمریکا به ایران، چین پهپادهای انتحاری کامیکازه به ایران همچنین محمولههای سامانههای پدافند هوایی دوش پرتاب را نیز چین به ایران تحویل داد.
همچنین این رسانهها ادعا کردند که ایران از ماهوارههای پیچیده چینی برای هدف قرار دادن پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه خلیج فارس استفاده کرده است.
ــ آسیبپذیری اقتصادی چین
سرمایهگذاریهای عظیم در کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس از جمله در عربستان ۲۰ میلیارد دلار قرارداد در ۲۰۲۵، امارات چهارمین منبع بزرگ سرمایهگذاری مستقیم خارجی در معرض تهدید جنگ قرار دارد.
کارشناسان بینالمللی میگویند ،چین میلیاردها دلار در کشور های عضو شورای همکاری خلیج فارس سرمایهگذاری کرده است، یعنی پول بسیار بیشتری نسبت به آنچه به ایران داده است. با توجه به فضای جنگی حاکم ، آن سرمایهگذاریها اکنون چندان مطلوب به نظر نمیرسند. جنگ تحمیلی آمریکا علیه ایران، سرمایهگذاریهای چین در خلیج فارس را برهم زده است.
ــ فرصت چین برای ایفای نقش در توافق هستهای
به نظر می رسد ،شی جین پینگ ، رییس جمهور چین یک راه خروج از جنگ ایران را به ترامپ پیشنهاد نمیکند. اما اگر توافق روشنی روی میز وجود داشته باشد که چین بتواند نقشی را ایفا کند که آن را سازنده میبیند و بتواند بدون درهم تنیدگی و بدون گرفتار شدن آن را تحویل دهد، پکن احتمالاً آن نقش را ایفا خواهد کرد. چین قبلاً حذف اورانیوم غنیشده موجود از ایران را به عنوان بخشی از توافق بررسی کرده است.
علی ایحال ،چین بر عکس آمریکا بهطور جدی دنبال جلوگیری از پیوستن کشورهای عربی حوزه خلیج فارس به جنگ است و گسترش مدل عادیسازی روابط ایران-عربستان در سال ۲۰۲۱ را در مقیاس بزرگتر دنبال میکند.
