فومن پیشگام اجرای برنامه ملی پزشکی خانواده و نظام ارجاع شهری

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، برنامه پزشکی خانواده با هدف ارتقای سطح سلامت جامعه، پیشگیری از بیماری‌ها و تأمین دسترسی عادلانه به خدمات بهداشتی و درمانی، در سراسر استان گیلان در حال اجراست. در این برنامه، پزشک خانواده، پزشک عمومی آموزش‌دیده‌ای است که مسئولیت مراقبت جامع و مداوم سلامت تمام اعضای خانواده را بر عهده دارد. معاینه و درمان اولیه، پیشگیری و مراقبت از بیماری‌های مزمن و ارجاع به متخصص در صورت نیاز، از جمله وظایف پزشک خانواده است.

بر اساس آخرین آمار، بیش از یک میلیون و سیصد هزار نفر از مردم استان گیلان تحت پوشش این برنامه قرار دارند. شبکه اجرایی این برنامه شامل ۱۷۸ مرکز خدمات جامع سلامت، ۹۶۱ خانه بهداشت و ۳۰۰ پزشک، ۲۶۰ ماما و ۷۶ دندان‌پزشک است. میانگین جمعیت تحت پوشش هر پزشک در استان گیلان، چهار هزار و دویست و شصت و پنج نفر گزارش شده است.

این برنامه هم‌اکنون در روستاهای استان و تنها در شهر فومن به‌عنوان پایلوت شهری استان در حال اجراست. مردم روستاها برای بهره‌مندی از خدمات این برنامه می‌توانند به نزدیک‌ترین خانه بهداشت یا مرکز خدمات جامع سلامت محل سکونت خود مراجعه کنند. ارائه خدمات رایگان یا کم‌هزینه، پیگیری منظم وضعیت سلامت و شناسایی زودهنگام بیماری‌ها از مزایای این برنامه محسوب می‌شود.

در بخش شهری، شهرستان فومن به‌عنوان شهرستان پایلوت استان گیلان در اجرای برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع شهری شناخته می‌شود. بر اساس گزارش عملکرد این شهرستان، در بازه زمانی یکم شهریور تا پنجم مهر ۱۴۰۵، در مراکز خدمات جامع سلامت شهری شماره ۱، ۲ و ۳ فومن، دو هزار و ۳۰۴ ویزیت انجام شده است. همچنین در این مدت ۳۴۲ مورد ارجاع به سطح بالاتر ثبت شده و ۳۳۰ نفر از طریق فرآیند ارجاع نوبت دریافت کرده‌اند؛ یعنی بیش از ۹۶ درصد ارجاع‌ها به دریافت نوبت منجر شده است.

با این حال، اجرای بخش شهری این برنامه در فومن با چالش‌هایی نیز همراه بوده است. کمبود بودجه برای اطلاع‌رسانی، از جمله تولید و نصب بنر و پوستر، و همچنین کمبود خط تلفن برای فراخوان و دعوت از جمعیت تحت پوشش، از مهم‌ترین موانع پیش روی اجرای کامل‌تر این طرح در بخش شهری عنوان شده است. به نظر می‌رسد تأمین اعتبار لازم برای اطلاع‌رسانی عمومی و تقویت زیرساخت‌های ارتباطی، می‌تواند به افزایش پوشش جمعیتی و تسریع در فراخوان مردم کمک کند.

اجرای موفقیت‌آمیز برنامه پزشکی خانواده در روستاها و آغاز پایلوت شهری در فومن، گامی بلند در جهت تحقق عدالت در سلامت و ارتقای شاخص‌های بهداشتی استان گیلان محسوب می‌شود.